Ma\u0142gorzata Starzy\u0144ska: Panie Profesorze, nowoczesny budynek Centrum Cyfrowej Nauki i Technologii w Dziekanowie Le\u015bnym jest jeszcze w budowie, ale Centrum ju\u017c pracuje, czym zajmuje si\u0119 obecnie – w dobie pandemii?\u00a0<\/b><\/p>\n
prof. Marek Niezg\u00f3dka: Pandemia wywr\u00f3ci\u0142a nasze \u017cycie do g\u00f3ry nogami. Trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce nie jest to pierwsza, ani ostatnia epidemia na \u015bwiecie. Co wi\u0119cej, mo\u017ce by\u0107 tak, \u017ce rozmaite epidemie b\u0119d\u0105 wybucha\u0142y r\u00f3wnolegle i wchodzi\u0142y ze sob\u0105 w interakcje. Nasze zespo\u0142y badawcze, maj\u0105c dane z jednostek ochrony zdrowia, bezpiecze\u0144stwa narodowego i wielu innych o\u015brodk\u00f3w, podj\u0119\u0142y zadanie zbudowania infrastruktury, kt\u00f3ra umo\u017cliwi analiz\u0119 konsekwencji okre\u015blonych zdarze\u0144 i podejmowania racjonalnych decyzji w sytuacjach epidemicznych. Ka\u017cda epidemia oznacza, \u017ce potrzebne s\u0105 zasady zarz\u0105dzania kryzysowego, rozwi\u0105zywania problem\u00f3w szybko i w czasie krytycznym, od kt\u00f3rych zale\u017cy bezpiecze\u0144stwo indywidualne i narodowe. Analizuj\u0105c dane mo\u017cna opracowa\u0107 uniwersaln\u0105, ramow\u0105 instrukcj\u0119 obs\u0142ugi dzia\u0142a\u0144 na wypadek obecnej epidemii COVID-19 i kolejnych epidemii, kt\u00f3re na pewno si\u0119 pojawi\u0105 w bli\u017cszej lub dalszej przysz\u0142o\u015bci. To jest obecnie nasze zadanie.<\/p>\n
MS: Ale to nie wszystkie dzia\u0142ania zwi\u0105zane z zapobieganiem skutkom pandemii?<\/b><\/p>\n
MN: Wyzwaniem jest organizacja dost\u0119pu do us\u0142ug medycznych, kt\u00f3ry obecnie jest niemal\u017ce zerowy. Telemedycyna nie rozwi\u0105\u017ce problemu u os\u00f3b niezdiagnozowanych. Konsekwencje z\u0142ych decyzji podj\u0119tych w czasie epidemii mog\u0105 mie\u0107 katastrofalne skutki dla zdrowia ca\u0142ego spo\u0142ecze\u0144stwa. Pracuj\u0105c z danymi nie snujemy czarnych scenariuszy na przysz\u0142o\u015b\u0107. Pracujemy, aby znale\u017a\u0107 takie rozwi\u0105zania – \u017ceby te scenariusze si\u0119 nie sprawdzi\u0142y. W spos\u00f3b selektywny nale\u017cy d\u0105\u017cy\u0107 do budowy narz\u0119dzi, kt\u00f3re trafnie pozwol\u0105 wy\u0142apa\u0107 lokalizacje i momenty kolejnych zaka\u017ce\u0144, zapobiega\u0107 ogniskom epidemii, budowa\u0107 kordony sanitarne lub je zamyka\u0107.<\/p>\n
MS: Czym jeszcze poza obszarem ochrony zdrowia i zajmuj\u0105 si\u0119 obecnie naukowcy CNT?\u00a0<\/b><\/p>\n
MN: Kolejnym przedmiotem bada\u0144 jest zmiana funkcjonowanie gospodarski w obszarach niezurbanizowanych. Wyzwaniem jest stworzenie warunk\u00f3w jako\u015bciowo\u00a0\u00a0zbli\u017conych do \u017cycia w miastach na terenach pozamiejskich. Czy to jest mo\u017cliwe? Technologia pozwala zmieni\u0107 spos\u00f3b naszego funkcjonowania. A jeden z przyk\u0142ad\u00f3w dotyczy systemu edukacji, kt\u00f3ry w chwili obecnej jest niezwykle zagro\u017cony tym, \u017ce jego utrzymanie w modelu dotychczasowym \u2013 skupiskach szkolnych i akademickich nie b\u0119dzie mo\u017cliwe.\u00a0\u00a0W tym momencie nie wystarczy przej\u015bcie na zdalne nauczanie. To nie jest proste prowadzenie lekcji, wyk\u0142adu za po\u015brednictwem tabletu, komputera, smartfona\u2026.To wymaga zmiany paradygmat\u00f3w rz\u0105dz\u0105cych ca\u0142ym systemem edukacji.\u00a0\u00a0Przypisanie do konkretnej szko\u0142y, klasy, do uczelni w zdalnym nauczaniu nie ma sensu. Mo\u017cemy si\u0119 uczy\u0107 w dowolnej szkole, w dowolnym miejscu na ziemi. Musz\u0105 powsta\u0107 nowe modele realizacji cel\u00f3w edukacyjnych. To jest element, kt\u00f3ry wi\u0105\u017ce si\u0119 z kultur\u0105 cyfrow\u0105, ale tej kultury w du\u017cym stopniu jeszcze nie ma. W cyfrowym \u015bwiecie trzeba utrzyma\u0107 relacj\u0119 \u201emistrz-ucze\u0144\u201d a to nie jest proste zadanie.<\/p>\n
MS: Jakie jeszcze problemy zdalnej edukacji s\u0105 przedmiotem bada\u0144 CNT?<\/b><\/p>\n
MN: Obecnie 30 proc. uczni\u00f3w w Polsce nie ma dost\u0119pu do zdalnej edukacji. Nie ma z powod\u00f3w technicznych lub finansowych. To jest nie tylko wykluczenie o\u015bwiatowe, ale i wykluczenie cywilizacyjne, kt\u00f3re mo\u017ce mie\u0107, tak jak w obszarach nisko rozwini\u0119tych na \u015bwiecie, po jakim\u015b czasie, konsekwencje spo\u0142eczne o niewyobra\u017calnej skali. To mo\u017ce prowadzi\u0107 do zjawisk wybuchowych spo\u0142ecznie, na poziomie, kt\u00f3ry mo\u017ce by\u0107 niszcz\u0105cy. I znowu \u2013 nie snujemy czarnych wizji \u2013 staramy si\u0119 znale\u017a\u0107 sposoby rozwi\u0105zania problemu, kt\u00f3ry przewidujemy w polskiej edukacji.<\/p>\n
MS: Centrum Cyfrowej Nauki i Technologii jest wi\u0119c bardzo blisko zwi\u0105zane ze \u015bwiatem realnym, kt\u00f3ry z powodu epidemii przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do wymiaru cyfrowego.<\/b><\/p>\n
MN: Tak, obok epidemii jest normalne \u017cycie. Chocia\u017cby obszar energetyki. Odnawialna gospodarka energetyczna oznacza konieczno\u015b\u0107 podejmowania decyzji bazuj\u0105c na olbrzymiej ilo\u015bci danych, dotycz\u0105cych sposobu u\u017cytkowania i produkowania energii na poziomie indywidualnym i og\u00f3lnokrajowym. Dodatkowo, dochodzi zjawisko elektromobilno\u015bci. Zapotrzebowanie na du\u017ce ilo\u015bci energii b\u0119dzie zmienne geograficznie. Nie tylko z punktu widzenia pojedynczego kierowcy samochodu elektrycznego, ale tak\u017ce na poziomie transportu na szerok\u0105 skal\u0119. Tylko narz\u0119dzia dost\u0119pne w centrach takich jak CNT potrafi\u0105 opracowa\u0107 modele zarz\u0105dzania, produkcji i dystrybucji takimi mediami. To jest wyzwanie, z kt\u00f3rym si\u0119 teraz mierzymy.<\/p>\n
MS: Panie Profesorze, wyzwania o kt\u00f3rych Pan m\u00f3wi\u0142, sposoby rozwi\u0105zywania problem\u00f3w, gromadzenia ogromnych ilo\u015bci danych, symulacje, obliczenia, prognozy\u2026 To wielkie niebezpiecze\u0144stwo utraty wszelkiej prywatno\u015bci, to wizja \u015bwiata rodem z Matrixa\u2026<\/b><\/p>\n
MN: Kiedy mamy\u00a0\u00a0du\u017co danych i u\u017cywamy ich selektywnie zaczyna to zahacza\u0107 o sfer\u0119 naszej prywatno\u015bci. Dziedzin\u0105, kt\u00f3r\u0105 b\u0119dziemy si\u0119 zajmowa\u0107 w najbli\u017cszej przysz\u0142o\u015bci w CNT b\u0119dzie etyka wykorzystywania danych. Odpowiedzialno\u015b\u0107 jest niewyobra\u017calna a pokusy wielkie. Idea Wielkiego Brata wraca w wielu odmianach.\u00a0\u00a0Rol\u0105 naszych zespo\u0142\u00f3w naukowych jest odpowiedzialnie do tego podej\u015b\u0107, aby nie stworzy\u0107 narz\u0119dzi, kt\u00f3rych zakres u\u017cytkowania mo\u017ce znacznie wykroczy\u0107 poza ich pierwotne przeznaczenie. Problem wszed\u0142 ju\u017c w sfer\u0119 \u017cycia spo\u0142ecznego. Ten dylemat b\u0119dzie coraz wi\u0119kszy, bo technologia umo\u017cliwia pozyskiwanie informacji z r\u00f3\u017cnych zasob\u00f3w danych. Robi to tak szybko i niepostrze\u017cenie, \u017ce jest przed nami obszar wyzwa\u0144, z kt\u00f3rymi musimy nauczy\u0107 si\u0119 tak radzi\u0107, \u017ceby to ,co robimy s\u0142u\u017cy\u0142o poprawie jako\u015bci \u017cycia, a nie ingerencji w sfery, kt\u00f3re powinny pozosta\u0107 prywatne.<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Jeste\u015bmy \u015bwiadkami najwi\u0119kszej rewolucji cywilizacyjnej. Nauka musi pod\u0105\u017ca\u0107 za zmianami \u2013 m\u00f3wi prof. Marek Niezg\u00f3dka, dyrektor Centrum CNT na UKSW. prof. Marek Niezg\u00f3dka – specjalista w dziedzinie matematyki stosowanej, ekspert od modelowania matematycznego proces\u00f3w i oblicze\u0144 wielkoskalowych, dyrektor Centrum Cyfrowej Nauki i Technologii na UKSW, cz\u0142onek Zespo\u0142u Ekspert\u00f3w EUA (European University Association) ds. Otwartej Nauki […]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":2665,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[11],"tags":[],"class_list":["post-3555","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-z-aycia-uczelni"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radio.uksw.edu.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3555","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radio.uksw.edu.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radio.uksw.edu.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radio.uksw.edu.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radio.uksw.edu.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3555"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/radio.uksw.edu.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3555\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5397,"href":"https:\/\/radio.uksw.edu.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3555\/revisions\/5397"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radio.uksw.edu.pl\/pl\/wp-json\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radio.uksw.edu.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3555"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radio.uksw.edu.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3555"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radio.uksw.edu.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3555"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}